Бу күннэргэ кииннэмиит бибилэтиэкэ иһинэн ИТ-киинин дьиэтигэр Тиксии бөһүөлэгин култуура уонна үөрэхтээһин муниципальнай тэрилтэлэрин үлэһиттэрэ “Радуга культур” диэн интеллектуальнай КВИЗ-оонньууга кыттыһан бэркэ сэргэхсийдилэр.
Бу күрэххэ барыта биэстии киһилээх түөрт хамаанда кыттыыны ылан култуураҕа, искусствоҕа, литератураҕа сыһыаннаах боппуруостарга эппиэттээтилэр, мелодиянан ырыаны уонна ырыаһыт аатын таайдылар. Хамаандалар эрдэттэн аат толкуйданан бэлэмнээх кэлэн билиилэрин-көрүүлэрин тургутуһан, күөн күрэстэһэн, ыллаан-туойан бириэмэлэрин атаардылар.
Квиз-оонньуу барыта 9 түһүмэхтэн турар, ол курдук оонньууга «Вся жизнь театр, а мы в ней актеры», «Посвящение книге», «Рожденные петь», «От классики до К-рор», «Я художник, я так вижу», «1,2,3 камера, мотор» уонна «Культура народов Республики Саха (Якутия)» түһүмэхтэртэргэ 16-лыы, 20-лии ыйытык баар.
Хамаандалар бары да күүстээх, сытыы өйдөөх буолан биэрдилэр. Ол курдук, Тиксиитээҕи искусство оскуолатын коллектива «Гармония» үҥкүү, уруһуй өттүгэр күүстээҕин көрдөрдө, «Стремление» диэн ааттаах эдэр ыччат хамаандалара искусство өттүгэр, мелодиянан ырыаны таайан соһуттулар, «Кэскил» диэн ааттаммыт оҕону эбии дьарыктыыр оскуола таһынан киин хамаандата оонньуу саҕаланыаҕыттан түһүмэхтэр элбэх ыйытыктарыгар сөптөөх эппиэт биэрэн «Культурные люди» култуура салалтатын сүүмэрдэммит хамаандатыгар бэриммэтилэр.
Ол курдук, күрэх түмүгүнэн оҕону эбии дьарыктыыр оскуола таһынан киин «Кэскил» хамаандата 59,5 балы ылан кыайыылааҕынан таҕыста уонна харчынан бириис тутан үөрүүлэрэ үксээтэ. Онтон хас биирдии кыттааччыга сертификат туттарылынна.
Онньуу кырдьык да олус интэриэһинэй буолан биэрдэ. Оонньууну Намыы сэлиэнньэтин «Омолой» этнокултуурунай киинин дэриэктэрэ, “Синкэн” Координационнай сэбиэт социальнай эйгэтин сайдыытыгар уопсастыбаннай тэрилтэ бэрэссэдээтэлэ Ирина Бурцева тэрийэн ыытта. Онтон оонньуу ыйытыктарын ИТ-киин үлэһитэ Анна Алексеева бэйэтэ толкуйдаан оҥорон таһаарбыт.
«Бу оонньуу нөҥүө саҥаны биллибит уонна умнубуту да санатта. Өссө да маннык билиини чиҥэтэр оонньуулары ыытаргыт буоллар. Ол гынан баран үлэ кэннэ буолан бириэмэбит кыбытык буолан биэрдэ», — диэн этэр Оҕону эбии дьарыктыыр оскуола таһынан киин дириэктэрэ Валентина Николаева.
«Олус интэриэһинэй оонньууга кыттыһан элбэҕи биллибит, билиибитин хаҥаттыбыт. Биһигини ыҥыран оонньууга кытыннарбыккытыгар барҕа махтал. Олус диэн астынныбыт», — диир «Стремление» хамаанда кыттыылааҕа Кирилл Матвиенко.
«Ити үөһээ этиллибитин курдук олус интэриэһинэй, креативнай, билиини тургутар оонньуу буолан биэрдэ. Эппиэттэргэ эбии хоруй барыллара баара буоллар ордук буолуо этэ», — диэн санаатын үллэһиннэ оонньуу кыттааччыта Наталья Борисова.
«Оонньуу олус астык. Ытааччыларга барҕа махтал. Өссө үчүгэйэ, сөхтөрбүтэ диэн эдэр оскуола ыччата кэлэн кыттыспыттара үөрдэр. Кинилэр, биһиги кэскилбит, олорор сирдэрин култууратын билиэхтээхтэр. Төһө да култуура үлэһиттэрэ буолбуппутун иһин, биһиги бары хайысхаҕа үлэлиибит. Онон, бу квиз-оонньууга элбэҕи биллибит, билиибитин хаҥаттыбыт. Оонньуу биһигини бииргэ түмтэ, онон ыытааччыларга өссө биирдэ барҕа махтал», — диир «Культурные люди» хамаанда кыттыылааҕа Саргылана Соловьева.
Онтон улуустааҕы култуура салалтатын салайааччыта Ольга Горохова ити үөһээ этиллибит тылларга кыттыһан квиз-оонньуу ааптарын Анна Аркадьевна Алексееваҕа, идеяны көҕүлээн оонньууну олоххо киллэрбит Ирина Алексеевна Бурцеваҕа махталын тиэртэ уонна оонньуу тематын сөпкө табан ыыппыттарын хайгаата. Маны таһынан оскуола оҕолоро оонньууга кыттан билиилэринэн-көрүүлэринэн сөхтөрдүлэр диэн бэлиэтээтэ.
Квиз-оонньуу кыттыылаахтарын үлэтинэн командировкаҕа кэлэ сылдьар Саха өрөспүүбүлүкэтин үөрэх уонна наука миниистирин солбуйааччы Степан Степанов эҕэрдэлээтэ уонна төһө да ыраах, тэйиччи, тыйыс айылҕалаах сиргэ олордоргут олус сэргэх, интэриэһинэй олохтооххут диэн бэлиэтээтэ. «Оҕолор эйэҕэстэрэ, аһаҕастара, билиилэрэ киэҥэ олус диэн сөхтөрдө. Ханнык баҕарар ыйытыкка судургутук эппиэт биэрэллэр. Ити барыта мин коллегаларым, учуутал, педагог үлэтэ, төрөппүттэр иитиилэрэ көстөр. Мин манна аҥардас уустук, кыаллыбат боппуруостары быһаарыам дии санаабытым, ол гынан баран, үөрэх тэрилтэлэрин кэрийэн, олохтоох дьон тус санаатын истэн санаам уларыйда, көтөҕүлүннэ… », — диэн санаатын үллэһиннэ ыалдьыт.
Ирина Алексеевна Бурцева Централизованнай библиотека дириэктэрин Айталина Ивановалыын 2025 сыллаахха сөбүлэҥ түһэрсэн биир былааннаахтык үлэлээн араас тэрээһиннэрин тэрийэн ыыталлар.
Тэрээһин Павел Дьяконов, Леонид Попов, Степан Степанов толорууларыгар “Доҕордоһуу ырыата” диэн ырыанан түмүктэннэ.
Тэрээһин Арассыыйаҕа норуот сомоҕолоһуутун сылын, Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр Култуура сылын чэрчитинэн ыытылынна.
Я. Иванова